Ο αυτοκράτορας της Δύσης Pierre Michon Ίνδικτος

Περιγραφή

Βρισκόμαστε στα ύστερα της Δύσης, στις πρώτες δεκαετίες του 5ου αιώνα μ.Χ., την εποχή που το δυτικό τμήμα της αυτοκρατορίας αλώνεται, αργά αλλά σταθερά, από τους βαρβάρους, τους οποίους η Ρώμη δεν έχει την ισχύ να αποτρέψει ή να συγκρατήσει, αλλά ούτε και την ζωτικότητα να αφομοιώσει. Αρκείται, όπως κάθε ισχυρός δίχως ισχύ, να αλαζονεύεται απέναντί τους, φαντασμένη, φάντασμα του εαυτού της και φάρσα της ιστορίας της. Κι ο αυτοκράτορας της Δύσης; Ένας αφανής άνθρωπος, για τον οποίο η ιστοριογραφία έχει ελάχιστα, κι αυτά αβέβαια, να πει, που κάτω από την πίεση και την απειλή του Αλάριχου η Ρώμη ανακηρύσσει για σύντομο διάστημα αυτοκράτορα, καθαιρώντας τον ανεπιθύμητο στον Γότθο ηγεμόνα Ονώριο. Τον βίο αυτής της αφανούς φιγούρας πλάθει ο Michon ποιητικά, φέρνοντας στον λόγο -όπως και ο δικός μας Καβάφης- όλα εκείνα τα εσαεί ισχύοντα για τον άνθρωπο, την πολιτική και την ιστορία που θεωρούνται «υπερβατικά», δηλαδή ανεπίτρεπτα στην ιστοριογραφία. (Από την παρουσίαση στο οπισθόφυλλο του βιβλίου) Το έργο του Πιερ Μισόν -έργο υπερεκλεπτυσμένο ως προς το ύφος, βασισμένο στον ποιητικό τρόπο του οξύμωρου, όπου συνυπάρχουν ισότιμα σαρκασμός και έλεος, βλασφημία και εγκώμιο- είναι, στο μεγαλύτερο μέρος του, γερά αγκυρωμένο στην ιστορία: η γραφή αρδεύεται από τις πηγές της χρονικογραφίας, και γονιμοποιείται από μιαν εντυπωσιακή ευρυμάθεια, αψεγάδιαστα ενσωματωμένη, ωστόσο, στο κείμενο, ένας από τους νόμους του οποίου μοιάζει να είναι η υπέρβαση των ειδών, η αμφισβήτησή τους ή η παιγνιώδης ανασύνθεσή τους. (Κατερίνα Σχινά, Ελευθεροτυπία, 16/1/2004) Στον «Αυτοκράτορα…» μέσα σε ελάχιστες σελίδες περνάει δίκην ευκίνητων εικόνων κινηματογραφικών ο πολιτισμός της εποχής του Αττάλου. Θεολογικές συγκρούσεις (ο ήρωάς μας ήταν αιρετικός εθνικός και πίστευε στην αναβίωση της ειδωλολατρίας), ιστορικά γεγονότα και προσωπικό βίωμα συγκλίνουν σε μια κοίτη προσφέροντας ένα σύνθεμα που αφήνει μια στυφή επίγευση. Τους αρμούς καθορίζει η ποιητική αύρα στην αφήγηση, που γίνεται πρωτοπρόσωπα μέσω ενός αφηγητή, κάποιου νεαρού Ρωμαίου, γιου εκατόνταρχου. Το συγκεκριμένο πρόσωπο που φιλοτεχνεί το πορτρέτο του Αττάλου, έχει μια περίεργη ζωή: βρίσκεται συχνά εκούσιος όμηρος των αρχηγών των βαρβάρων ύστερα από επιθυμία του πατέρα του, ως εγγύηση της τήρησης των συνθηκών μεταξύ Ρωμαίων και γειτονικών, βόρειων φυλών. (Τάσος Γουδέλης, Ελευθεροτυπία, 12/3/2004)